Pelgrimsrituelen

De tocht naar Compostela kent een hele reeks rituelen, waarvan er al velen eeuwenoud zijn.
Mooi toch dat vele van die oude rituelen nog bewaard gebleven zijn?
Ze geven verankeringspunten, vaste waarden  in het pelgrimsbestaan waar je moet leven naar wat er zich die dag aandiend.

Het symbool van de pelgrim op weg naar Compostela is de St Jacobsschelp. De oorsprong van dit symbool is niet helemaal zo duidelijk.
De schelp wordt altijd afgebeeld met de sluiting aan de bovenkant, dus niet zoals het Shell logo waar de sluiting onderaan zit.
De schelp wordt dikwijls aan de rugzak bevestigd of rond de hals gedragen.
Verder vinden we de schelp overal terug: op wegwijzers, stempels,…
Vroeger was de schelp ook een teken om zich als pelgrim herkenbaar te maken tegenover rovers, bij pelgrims werd namelijk niets te halen.

In de Middeleeuwen ontstonden er langs de pelgrimspaden St-Jacobshospitalen, St-Jacobsheiligdommen en St-Jacobskerken.
De pelgrims hadden een geloofsbrief bij zich en een stempelboekje waarop ze in deze gelegenheden telkens een stempel lieten aanbrengen.
Tegenwoordig behoren de geloofsbrief (of credencial) en het stempelboekje nog tot de basisuitrusting van elke pelgrim.
Zo kan je in elke gemeente een stempel gaan vragen bij de pastoor, gendarmerie, de post, hotel, gemeentehuis enz.
Vooral in Spanje heeft men dikwijls eigen, vaak kunstig gemaakte stempels.
De geloofsbrief wordt voorgelegd bij overnachting in een refugio en overal waar het nodig is om zich als pelgrim kenbaar te maken.

Pelgrims op weg naar Compostela begroeten elkaar met ‘Buen Camino’ of  vertaald ‘Goede Tocht’ !

Bijna in Compostela aangekomen, bij het dorp Foncebadon staat sinds de 11de eeuw een groot ijzeren kruis “Cruz de Ferro”. 
Aan de voet ervan legden de voorbijtrekkende pelgrims traditiegetrouw een steen, die ze van thuis hadden meegenomen. Hiermee leggen ze symbolisch hun zonden af.
Dit gebruik bestaat nog steeds. Er worden ook wel eens steentjes van vrienden en familie meegenomen.
pfff, ik zie er al tegenop, alle zonden van vrienden en familie op mijn rug meedragen  😉  zwaar, zwaar. Daar gaan we op een creatieve manier een oplossing moeten voor zoeken denk ik!

De aankomst in Compostela kent ook enkele mooie rituelen:
Als je aan de hand van je stempelboekje kan bewijzen dat je de laatste 100 km gestapt hebt of 300 km gefietst hebt bekom je een zogeheten “Compostela”. Dit is een officieel certificaat, een bewijs voor de afgelegde tocht.
Je dient wel te verklaren dat je de tocht ondernam vanuit godsdienstige of spirituele redenen. Sportieve redenen worden niet aanvaard voor het verkrijgen van een Compostela.
Het is dus ook niet echt nodig om vanuit je eigen woonplaats te vertrekken, als je die laatste 100 km maar gestapt hebt is het o.k.
Bedenking: wat doet men met de elektrische fietsen? Aanvaarden of niet?
Vroeger diende de Compostela als bewijs van de afgelegde tocht die de strafbedevaarders bij hun terugkeer konden voorleggen aan de kerkelijke of burgerlijke autoriteiten.

Aangekomen in de kathedraal wordt het beeld van Jacobus, dat zich achter het altaar  bevindt, omarmt.
Dikwijls lang aanschuiven naar het schijnt maar dit ritueel hoort er echt bij.
En de dagelijkse pelgrimsmis wordt druk bijgewoond. Deze mis is voor de meeste pelgrims een zeer emotioneel moment, uitgeput van de reis, het besef dat de doel bereikt is, doet bij velen tranen vloeien.
Mij kenende kan ik beter een handdoek voorzien ofzo…

Na het bereiken van Compostela reizen veel pelgrims nog verder tot op Kaap Fisterra, aan de Atlantische Oceaan,waar ze symbolisch afscheid nemen van “het oude” en daarmee het begin van hun nieuwe leven markeren. Dit doen ze door een oud kledingstuk te verbranden of hun kousen in de oceaan te gooien.
Of ik nog de moed ga vinden voor die extra kilometers weet ik niet, bekijk ik wel als het zover is.

AfbeeldingAfbeelding